نازل CNG ، ایمن و استاندارد

نکات برگزیده مطلب
  • نازل CNG
  • CNG
  • جایگاه CNG

در محتوا­های گذشته پیرامون حوزه CNG درباره­ کمپرسور، دیسپنسر و به طور کلی سیستم سوخت رسانی جایگاه‌های CNG را بررسی کردیم. در این محتوا نازل دیسپنسر­های CNG را بررسی خواهیم کرد. برای این بررسی از پرطرفدارترین برند نازل در ایران یعنی نازل گاز فشرده WEH کمک می­‌گیریم. مدل­های مختلف و پرطرفدار این برند را یک به یک از لحاظ اطلاعات فنی بررسی و معرفی می­‌کنیم.

برند WEH از سال 1986 یکی از تامین کنندگان تجهیزات در حوزه گاز بوده است. طبق گفته این برند هدف آن این است که تجهیزات سوخت رسانی CNG را با حفظ حداکثر ضرایب ایمنی، پیشرفت دهد. در حال حاضر شرکت WEH یکی از برند­هایی است که عضو استاندار جهانی خودرو­های گاز سوز (NGV1) است.

محصولات این شرکت طیف وسیعی در از تجهیزات سوخت­گیری خودرو­های گاز سوز از جمله، نازل دیسپنسر، شیلنگ دیسپنسر، کوپلینگ قطع کن اضطراری و فیلتر برای جایگاه­های عرضه CNG و شیر­های مربوطه برای خودرو­های گازسوز، را شامل می­‌شود.

گاز طبیعی را می­توان از خطرناک­ترین سوخت­های موجود دانست. بنابراین بکارگیری تجهیزات استاندارد با برند معتبر در جایگاه­های CNG امری ضروریست. محصولات WEH بالاترین استانداردهای ایمنی را دارند تا ریسک بروز اتفاقات کاهش یابد. این موضوع در جایگاه­هایی که سوخت­گیری به صورت شخصی انجام می­‌شود از اهمیت بیشتری برخوردار است.

نازل سی ان جی

ویژگی­های محصولات برند WEH

به طور کلی حوزه اصلی فعالیت این برند تامین تجهیزات سوخت­گیری گاز طبیعی با فشار بالا است. تمامی این تجهیزات برای دبی‌­های بالا با در نظرگرفتن محدودیت­‌های فشار و دما طراحی شده است. تمرکز اصلی این برند بر روی کیفیت مواد و مقاومت آب­‌بندی­های بکارگرفته شده در محصولات است.

یکی از محصولات شناخته شده این برند گیره نازل است. تمامی نازل­ها از این گیره بهره می­‌گیرند. این تجهیز با ارتقا یافتن سیستم قفل توپی طراحی و ساخته شده است. این گیره با وجود گرد و غبار بر روی درگاه نازل خودرو عمل می­کند. همچنین سایش بین نازل و درگاه خودرو را به حداقل می‌­رساند.

از دیگر ترفند­های بکار گرفته شده توسط این برند، ادغام کردن فیلتر با نازل برای جلوگیری از ورود ناخالصی به مخزن خودرو است. همچنین این فیلتر از نشتی نیز جلوگیری می­کند و امنیت فرآیند سوخت­گیری را بالا می‌­برد.

نازل CNG برند WEH

نازل­ها را می­‌توان با توجه به ویژگی­های مختلف دسته بندی کرد. یکی از این ویژگی­‌ها فشار عملکردی نازل است. جایگاه‌­های سوخت با توجه نوعی که دارند ( زماندار یا سریع) فشار گازی طبیعی که عرضه می­‌کنند متفاوت است. بنابراین نازل­هایی با فشار عملکردی متفاوت نیز مورد نیاز است.

نازل­هایی که با فشار 3600 psi زرد رنگ هستند. در واقع انواع نازل CNG نیز مانند نازل­های گازوییل و بنزین با رنگ از هم تمییز داده می­شوند. انواع مدل نازل­‌های فشار 250 بار یا 3600psi برند WEH در زیر آمده است. نازلی که بیشترین استفاده را در ایران دارد (TK16) نیز در این دسته قرار دارد:

  • TK16 CNG
  • TK17 CNG
  • TK22 CNG
  • TK26 CNG
نازل سی ان جی
نازل CNG برند WEH

مدل­های 22، 24 و 26 مخصوص خودرو­های سنگین از جمله کامیون و کامیونت­‌ها است. نوع دیگر نازل CNG نیز نازل­ها با فشار عملکردی 200 بار یا 3000 psi است که به رنگ مشکی است.

نازل­های CNG استاندارد­های مخصوص خود را دارند که در زیر آمده است:

  • NGV1 standard
  • Products comply with ANSI NGV1
  • ISO 14469
  • ISO 15500
  • ISO 15501
  • PED97/23/EC: CE0036
  • ECE R110
نازل سی ان جی

نازل CNG مدل TK17

مدل TK17 مدلی است بسیار شبیه نازل گازوییل و بنزین است. در نازل­های CNG همانند نازل­های بنزین،هرزگرد در انتهای نازل قرار دارد. این نازل­ها همانند نازل­‌های بنزین اهرم دارند. نازل را از جانازلی دیسپنسر که همانند جانازلی دیسپنسر بنزین و گازوئیل است، برمی­داریم. سپس با فشار دادن اهرم بوش سر نازل حرکت کرده و به درگاه مخزن خودرو قفل می‌شود.

 اهرم این نازل قابلیت قفل شدن دارد و به درگاه سوخت­گیری خودرو قفل می­شود. جریان گاز طبیعی تا جایی می­تواند برقرار باشد که فشار مخزن خودرو در محدوده­ ایمن باشد. همچنین اتصال نازل و درگاه خودرو نیز باید استاندارد و ایمن باشد تا جریان برقرار بماند.  

پس از اینکه فشار مخزن خودرو به مقدار استاندارد می­رسد نازل به صورت اتوماتیک جریان را قطع می­‌کند. سپس می‌­توان نازل را جدا کرد و در جانازلی قرار داد. لازم به ذکر است در طول فرآیند سوخت­گیری ممکن است بارها جریان قطع شود. این موضوع می‌­تواند به علت حساس بودن سیستم قطع کن نازل باشد. دیسپنسر با کلید مغناطیسی که در ناحیه اهرم قرار دارد عمل می‌­کند. به صورتی که زمانی که اهرم نازل در حالت قفل قرار می­گیرد. دیسپنسر شروع به توزیع سوخت می­کند. این نازل دارای سیستم بازگردانی گاز اضافی است. به صورتی که پس از پایان سوخت­گیری گاز موجود در نازل به سیستم باز می­گردد.

در ادامه ویژگی­های نازل CNG مدل TK17 را به صورت موردی آورده شده است:

  • قابلیت کار با یک دست(چپ یا راست)
  • طبق استاندارد­ NGV1 و ISO 14469
  • اتصال هرزگرد 360 درجه در انتهای نازل
  • عملکرد ساده
  • دبی بالا
  • بازگردانی گاز اضافی
  • محافظت گرمایی
  • محافظ دست
  • گیره مخصوص اتصال WEH برای اتصال به خودرو
  • رنگ زرد برای فشار 3600 psi و مشکی برای 3000 psi
  • مواد بکار رفته با کیفیت بالا
نازل سی ان جی
نازل CNG مدل TK17

پیشنهاد این برند این است در صورت استفاده از نازل TK17 برای داشتن حداکثر کارایی لازم است تا از درگاه TN1 برای خودرو­های گازسوز استفاده کرد. این مدل نازل برای جایگاه­های CNG از نوع سریع که امکان سوخت­گیری به صورت شخصی وجود دارد، طراحی و مورد استفاده قرار می­‌گیرد. در زیر جدول اطلاعات تخصصی این نازل آورده شده است. بعضی از ویژگی­های این نازل در مدل پایه وجود ندارد و می‌­تواند به درخواست مشتری به نازل اضافه گردد.

قطر اسمی8 میلیمتر
بازه فشار200 بار یا 3000 psi
250 بار یا 3600 psi
بازه دمایی40- تا 85 درجه
جنسضد خوردگی
جنس آب بندیسازگار با گاز طبیعی
طراحیاستفاده از پلاستیک فشرده در ساخت، سیستم بازگرداندن گاز
وزن2 کیلوگرم
استانداردANSI NGV1 – PED97/23/EC

نازل­های CNG که سیستم بازگردانی گاز دارند،دو شیلنگ از دیسپنسر به هرز گرد نازل متصل است. همانطور که در شکل مشاهده می­‌کنید دو درگاه B  و C به هرز گرد نازل متصل است. درگاه C به قطر 16/7 اینچ مریوط به بازگردانی گاز و درگاه B با قطر 16/9 اینچ ورودی نازل است.

نازل سی ان جی
نازل CNG مدل TK17

شیلنگ اتصال نازل به دیسپنسر توسط شرکت WEH در دو مدل TSA1,2 ارائه شده است. این مدل­ها در قطر یکسان هستند اما در طول­های متفاوت 3،4،5 و 5/2، 5/3 و 5/4 متر موجود هستند. ابتدا و انتهای این شیلنگ‌­ها با فنر پوشش داده شده­اند تا شیلنگ را از پارگی یا فشار­های احتمالی حفظ کنند. این دو شیلنگ در بعضی از مدل­ها به یکدیگر کوپل و متصل می­‌شوند.

نازل سی ان جی
شلنگ نازل CNG مدل TK17

یکی دیگر از تجهیزاتی که بر روی شیلنگ دیسپنسر CNG نصب می‌­شود، کوپلینگ Breakaway است. اگر نازل درون خودرو قرار داشته باشد و خودرو حرکت کند؛ شیلنگ از ناحیه کوپلینگ Breakaway قطع می­شود. این کوپلینگ باعث قطع جریان به صورت ایمن می­شود و خطر نشت گاز و انفجار را کاهش می‌­دهد. نکته قابل توجه این است که درون این کوپلینگ یک فیلتر 40 میکرونی نیز بکارگرفته شده است.

نازل سی ان جی
شلنگ نازل CNG مدل TK17

نازل CNG مدل TK16

مدلی که در ایران پرطرفدار است و در اکثر جایگاه­های ایران استفاده می‌­شود مدل TK16 برند WEH است. این مدل بسیار سبک و کار با آن ساده است. اهرم عملکرد این مدل بر روی قسمت بالایی نازل متصل شده است. این اهرم قابلیت این را دارد به صورت 360 درجه به دور لوله اصلی نازل بچرخد. برای آغاز فرآیند سوخت گیری دهانه نازل را بر روی درگاه خودرو قرار می­دهیم. سپس اهرم عملکرد را می­چرخانیم. با چرخاندن اهرم دهانه نازل کمی به سمت جلو حرکت کرده و به درگاه خودرو قفل می­‌شود.

پس از اینکه فشار مخزن خودرو به مقدار مورد نظر رسید نازل جریان گاز طبیعی را قطع می­‌کند. مقدار گاز اضافی در نازل نیز با خط مخصوص برگشت جریان تعبیه شده به دیسپنسر باز می­گردد. درگاه خودرو مخصوص این نازل نیز همانند نازل TK17 به پیشنهاد خود شرکت TN1 در نظر گرفته شده است. بنابراین با بکارگیری درگاه TN1 برای خودرو­ها می­توان از هر دو نازل TK16 و TK17 در نازل­های CNG استفاده کرد. نازل TK16 مخصوص جایگاه­های سوخت­گیری سریع است و استاندارد­های NGV1 و ISO14469-1,3 را دارا می­باشد.

ویژگی­های نازل TK16 را به صورت موردی نام می­بریم:

  • وزن بسیار کم ( 1750 گرم)
  • سازگار با درگاه خودرو­های گاز سوز طبق استاندارد NGV1
  • اهرم با قابلیت چرخش 360 درجه دور لوله نازل
  • عملکرد ساده
  • دبی بالا در جهت سوخت­گیری سریع
  • سیستم بازگردانی گاز خروجی
  • استفاده از پلاستیک فشرده در ساخت
  • اتصال قفلی WEH
  • در دو مدل مشکی با فشار عملکردی 200 بار( 3000psi) و زرد رنگ با فشار عملکردی 250 بار(3600psi)
  • مواد با کیفیت بالا
نازل سی ان جی
نازل CNG مدل TK16

جدول اطلاعات نازل مدل TK16 را در جدول زیر آورده شده است:

قطر اسمی8 میلیمتر
بازه فشار200 بار یا 3000 psi
250 بار یا 3600 psi
بازه دمایی40- تا 85 درجه
جنسضد خوردگی (آلومینیوم استیل)
جنس آب بندیسازگار با گاز طبیعی
طراحیاستفاده از پلاستیک فشرده در ساخت برای وزن کمتر و سیستم بازگرداندن گاز
وزن1.75 کیلوگرم
استانداردANSI NGV1 – PED97/23/EC

همانطور که در شکل زیر می‌­بینید این نازل نیز همانند نازل TK17 دو درگاه B و C دارد. درگاه B با قطر 16/9 اینچ، ورودی نازل و درگاه C با قطر 16/7 اینچ، خروجی سیستم بازگردانی گاز اضافی است.  هر کدام از این درگاه­ها شیلنگ مخصوص خود را دارند که در ورودی به نازل درون یک لوله قرار می­‌گیرند. مدل بسیار شبیه این مدل، مدل TK26 است که قطر لوله آن بزرگتر (8/7 اینچ) است. دبی بالاتری دارد و سوخت­گیری با این نازل­ها بسیار سریع­تر انجام می­‌گیرد.

نازل سی ان جی
نازل CNG مدل TK16

 این نازل تجهیزات جانبی مربوط به خود را دارد. این تجهیزات که شامل شیلنگ سوخت رسانی، شیلنگ بازگردانی سوخت، فنر محافظ شیلنگ و کوپلینگ Break away همانند تجهزات نازل TK17 است. تجهیزات مصرفی این نازل همانند نازل­های بنزین و گازوئیل، اعم از دسته اهرم و بست سر نازل به صورت جداگانه در دسترس است.  

لازم به ذکر است این نازل در ایران مهندسی معکوس شده است و نسخه­ ایرانی آن نیز در دسترس است. اما به علت نبودن امکانات آزمایشگاهی، تست گرفتن از این نازل برای اعطای استاندارد­های مربوطه در ایران امکان پذیر نیست. لذا گاهاً مورد تایید بازرسان مربوطه قرار نمی­‌گیرد.

نازل CNG مدل TK10

نازل دیگر این برند نازل TK10 است. این نازل سر تا شونده دارد که می‌­تواند در دو حالت 90 و 45 درجه قرار ­گیرد. دیگر ویژگی­‌های این نازل همانند دو نازل قبلی است. با این تفاوت که درگاه ورودی و ونت نازل به یک اندازه و 16/7 اینچ است. همچنین برای اتصال لازم است تا نازل را به درگاه خودرو فشار داد. مدل دیگری از این نازل موجود است که سیستم بازگردانی گاز ندارد.

نازل سی ان جی
نازل CNG مدل TK10

ساده ترین مدل نازل این برند، مدل TK4 است. این نازل اهرم ندارد و برای سوخت­گیری کافی است نازل را به درگاه خودرو فشار دهیم. با فشردن نازل شیر قطع کن درون مخزن باز می­‌شود و جریان برقرار می­‌شود. این نازل برای جایگاه­‌هایی که سوخت­گیری به صورت شخصی انجام می­‌گیرد قابل استفاده نیست. این نازل سیستم بازگردانی گاز اضافی ( ونت) ندارد. مدل TK1 نیز برای جایگاه­های سوخت­گیری زماندار طراحی و ساخته شده است.

نازل سی ان جی

کوپلینگ Breakaway TSA1

پیرامون این کوپلینگ در قسمت توضیحات نازل صحبت کردیم. این کوپلینگ قسمتی از شیلنگ بین دیسپنسر و نازل است و جنبه­ ایمنی دارد. از آسیب رسیدن به دیسپنسر و خودرو در زمانی که نازل درون خودرو قرار دارد و به حرکت در می­آید جلوگیری می‌کند. حال به اجزای تشکیل دهنده­ این کوپلینگ می­‌پردازیم. این کوپلینگ شامل عملگر گریز از مرکز(Eccentric)، محل ورود گاز و قسمت بازگردانی گاز همراه با شیر یکطرفه، می‌­شود. این کوپلینگ بین دیسپنسر و نازل قرار می­‌گیرد. برای عملکرد بهتر این کوپلینگ پیشنهاد می­‌شود با شیلنگ و اتصالات فابریک استفاده می­‌شود. فیلتر 40 میکرونی و قسمت­های مربوط به بازگردانی گاز را می­‌توان به دلخواه حذف کرد.

نازل سی ان جی
کوپلینگ Breakaway TSA1

نوشته های مشابه

یک دیدگاه

  1. من 10 سال هست تو کار سوخترسانی در بخشcng فعالیت میکنم.خیلی درد سر و دنگ وفنگ داره.بنزین ای نقد درد سر نداره.
    نازلTK16هم خیلی خوبه تعمیرش راحت تر هستش نسبت به نازل هوایار. FTIهم برند خوبیه ولی تو زمستون یه کم اذیت میکنه.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا
×

Powered by WhatsApp Chat

× چگونه می‌توانم به شما کمک کنم؟