گام اولیه در زمینه احداث جایگاه سوخت

نکات برگزیده مطلب
  • الزامات احداث جایگاه سوخت
  • الزامات و استانداردهای احداث جایگاه پمپ بنزین

در این مقاله سعی شده تا از اولین قدم تا آخرین گام احداث و بهره‌ برداری جایگاه، مرحله به مرحله پیش برویم. هر کشوری با در نظر گرفتن استاندارد­های جامع و کاملی مانند NFPA، ASME، ANSI، IPS، EN اقدام به تدوین الزامات احداث جایگاه می­کند. در ایران نیز با رعایت همین استاندارد­ها قوانینی برای احداث و بهره ­برداری جایگاه های سوخت در نظر گرفته شده است که در ادامه به تشریح آن­ها می­‌پردازیم.

ویژگی­ها و وظایف شخص جایگاه‌­دار

جایگاه سوخت یا به اصطلاح پمپ بنزین در زمره­ کسب و کار­های خرده فروشی قرار می­‌گیرد. فرد جایگاه­‌ دار ملزم به داشتن شرایطی است که به صورت موردی در پایین آورده شده است:

  • تابعیت جمهوری اسلامی ایران در مورد اشخاص حقیقی.
  • تدین به دین مبین اسلام یا یکی از ادیان رسمی کشور.
  • عدم سوء پیشینه در محاکم قضایی و انتظامی و عدم اشتهار به فساد اخلاقی و مالی.
  • عدم اعتیاد به مواد مخدر.
  • وابستگان درجه اول خانواده معظم شهدا، جانبازان، آزادگان و ایثارگران در شرایط مساوی در اولویت قرار دارند.

باید در نظر داشت که جایگاه سوخت از مراکز حساس به حساب می­‌آید. طبیعی است که چه از لحاظ ایمنی و چه از لحاظ امنیتی سخت­گیری­‌هایی در رابطه با فرد جایگاه‌ دار و شرایط اختصاصی جایگاه انجام پذیرد. از جمله این موارد می­‌توانیم به شرایط زیر اشاره کنیم:

  • ارائه سند ثبتی زمین یا مجوز معتبر استفاده از زمین توسط یکی از ادارات ثبت اسناد، شهرداری، مسکن و شهر­سازی، منابع طبیعی و سازمان اوقاف یا ارائه سرقفلی از سازمان پایانه ­ها (برای جایگاه­‌های درون پایانه)
  • واریز مبلغ 20 میلیون ریال به حساب شرکت به عنوان سپرده حسن انجام کار
  • تعهد محضری  مبنی بر عدم اعتراض نسبت به کمبود درآمد ناشی از فروش فرآورده و تعهد ارایه سند قطعی زمین
  • ارائه پاسخ استعلام از ادارات و سازمان­‌های ذی­ربط همچون شهرداری برای جایگاه‌­های شهری و راه و ترابری (سازمان پایانه‌­ها) برای خارج از شهر

پس از تقاضای فرد و بررسی مدارک و شرایط، موافقت اصولی احداث نقطه عرضه به نام متقاضی صادر می­گردد. فرد متقاضی تا آغاز بهره برداری حق انتقال آن به غیر به هر عنوان ( فروش، وکالت، هبه، شراکت و…) را نخواهد داشت. مدت اعتبار موافقت اصولی احداث نقطه عرضه شش ماه بوده و تمدید اعتبار آن برای حداکثر یکبار (در صورت احراز پیشرفت فیزیکی و در دست اقدام بودن مراحل کار) انجام می‌­پذیرد. لازم به ذکر است آغاز بهره برداری از جایگاه  نیاز به صدور مجوز جداگانه دارد.

متقاضی ساخت جایگاه می‌­تواند طرح دلخواه را در ساختمان جایگاه پیاده سازی کند که جلوتر در رابطه با این موضوع مفصلا صحبت خواهیم کرد. همچنین متقاضی می‌­تواند برای بالا بردن درجه جایگاه خود و بهره‌­مندی از مزایای مربوطه از الگو­های تعیین شده استفاده کند.

وظایف جایگاه دارای سوخت

مدارک لازم جهت احداث جایگاه سوخت

مدارکی که شخص متقاضی جایگاه ملزم به ارائه آن­ها است به شرح زیر است:

  • تصویر کارت پایان خدمت یا معافیت دائم
  • فیش واریزی بیست میلیون ریال به عنوان سپرده حسن انجام کار به حساب معرفی شده از طرف شرکت نفت
  • کپی سند ثبتی زمین یا مجوز معتبر استفاده از زمین از ادارات و ارگان­های دولتی
  • کروکی کامل زمین پیشنهادی
  • فرم تکمیل شده درخواست و تعهد نامه ثبتی
  • ارائه موافقت اصولی از سازمان حمل و نقل پایانه­ ها برای متقاضیان احداث جایگاه در محور­های مواصلاتی

اگر متقاضی شرکت باشد علاوه بر موارد بالا مدارک زیر نیز باید ارائه شود:

  • اساسنامه شرکت
  • آخرین صورت جلسه مجمع عمومی
  • بریده روزنامه
  • آگهی ثبت شرکت
  • آگهی ثبت شرکت
  • آگهی آخرین تغییرات شرکت نیز باید ضمیمه شود.

بعد از پیش رفتن مراحلی از اخذ مجوز لازم است تا نقشه‌­های مربوط به جایگاه تهیه و ارائه گردد؛

نقشه های لازم

  • نقشه جانمایی جایگاه و جزئیات اجرایی محوطه جایگاه
  • نقشه P&ID جایگاه
  • نقشه طبقه ­بندی مناطق خطر
  • نقشه ایزومتریک لوله کشی
  • نقشه طراحی و نصب و جزئیات مخزن
  • نقشه سیستم توزیع الکتریکی
  • نقشه سیستم اطفا و اعلان حریق
  • نقشه سیستم اتصال به زمین جایگاه
  • نقشه سیستم قطع اضطراری جایگاه
ملزومات جایگاه سوخت

همانطور که در بالا گفته شد پس از پایان تمام مراحل، برای آغاز بهره برداری نیز نیاز به صدور مجوز از طرف شرکت پخش فرآورده‌­های نفتی ایران است. برای صدور مجوز آغاز بهره برداری لازم است تا موارد زیر حتما انجام گیرد:

  • برنامه بازرسی­های کامل دوره­ای از تجهیزات و محل جایگاه سوخت برای مقاطع روزانه، هفتگی، ماهانه، سه ماه، شش ماه، یک­ساله بر حسب نوع دستگاه تنظیم و ارائه گردد.
  • ساز و کار مناسب و مد نظر متقاضی جهت نظارت بر حسن اجرای نقشه­‌ها پیشنهاد و به تصویب برسد.
  • پس از تایید مستندات و نقشه‌­های طراحی و اتمام احداث جایگاه، کنترل صحت عملکرد و تطبیق شرایط با مستندات تایید شده، ضروری است.
  • برگه آزمایشات مورد نیاز که توسط مراجع معتبر تایید گردیده باشد جزء مدارک راه اندازی بوده و حداقل شامل موارد زیر باشد.

1. نصب صحیح تمامی تجهیزات

2. نصب تمامی تابلو و علائم راهنما و هشدار دهنده

3. نصب و تست سیستم نشت یاب

4. نصب و تست سیستم اعلان و اطفاء حریق

5. گزارش ارزیابی ریسک

6. نصب و تست سیستم­های قطع اضطراری

7. تست و آزمون هیدرواستاتیک مخزن و لوله کشی فرآورده

8. تست و آزمون سیستم زمین جایگاه سوخت

مراحل صدور مجوز احداث

1. مراجعه متقاضی به معاونت بازرگانی پخش فرآورده‌­های نفتی منطقه

2. تکمیل فرم درخواست و ارائه مداک به معاونت بازرگانی

3. بررسی مدارک توسط معاونت بازرگانی

4. بازدید از زمین پیشنهادی توسط کارشناسان فنی و ایمنی و بازرگانی شرکت

5. اعلام پذیرش متقاضی و معرفی جهت اخذ استعلام از شهرداری

6. طراحی جایگاه سوخت تحت نظارت و مسئولیت مهندسین مشاور مورد تایید سازمان نظام مهندسی با رعایت استانداردهای الزامی شرکت در بخش ساختمان، برق، مکانیک، ابزار دقیق و عمومی

7. دریافت پاسخ استعلام و نقشه­‌های طراحی شده توسط مشاورین بخش خصوصی جهت تایید نهایی مهندسی و ایمنی منطقه

8. صدور مجوزات احداث

روند دریافت مجوز احداث جایگاه

زمین مناسب جایگاه سوخت

موضوع قابل توجه این است که نوع و اندازه جایگاه سوخت با توجه به موقعیت زمین و نیاز منطقه، توسط شرکت پخش فرآورده‌­های نفتی تعیین می­‌شود. نوع جایگاه از لحاظ سوخت تحویلی (بنزین، گازوئیل و CNG)، اتاقکی و… در تعداد سکو­های مختلف مشخص می‌شود. زمین مورد نظز برای جایگاه سوخت باید ویژگی‌­های خاصی داشته باشد که چند نمونه از این ویژگی­ها را به اختصار توضیح می­‌دهیم. (در قسمت­های بعدی به توضیح کامل این ویژگی­ها می­پردازیم)

  • زمین پیشنهادی از مراکزی که با کار گرم و شعله مستقیم (جوشکاری، نانوایی و …) در ارتباط هستند فاصله مناسب داشته باشد.
  • خیابان دسترسی به جایگاه می­‌بایست قابلیت مانور نفتکش را داشته باشد.
  • حریم برق فشار قوی، لوله­‌های انتقال گاز و خطوط راه‌ ­آهن رعایت شده باشد.
  • زمین نباید در حریم رودخانه باشد.
  • زمین نباید در محل تقاطع و پیچ­‌های تند قرار داشته باشد.
محل مناسب برای احداث جایگاه سوخت

در مقاله‌­های بعدی به بخش طراحی و اجرا در حوزه احداث و بهره­‌ برداری جایگاه سوخت، ورود پیدا خواهیم کرد. این قسمت را می‌­توان به سه دسته: 1. معماری و عمرانی 2. مکانیکی و برقی 3. ایمنی و حفاظتی؛ تقسیم بندی کرد. هر کدام از این دسته­‌ها در خصوص احداث جایگاه سوخت به صورت جداگانه در محتوا­های بعدی مورد تحلیل و بررسی قرار خواهد گرفت.

توضیحات

نقشه P&ID : P& ID مخفف Piping and instrumentation diagram است که برای نمایش نوع تجهیزات و نحوه اتصال آن­ها به هم به کار می­رود.

آزمون هیدرواستاتیک: به آزمایش مخصوصی گفته می­شود که بر روی تجهیزاتی مانند لوله ­ها و مخازن تحت فشار، بویلر­ها، سیلندر گاز و … انجام می­شود. به طور خلاصه نشان می­دهد که وسیله مورد نظرمان می­تواند تحت فشار نامی کار کند یا خیر.

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا