احداث جایگاه سوخت یکی از پویاترین کسب و کارها در دنیای ماشینی امروز است. مجوز احداث پمپ بنزین در سال 1404 با ارائه مدارک و تامین پیش‌فرض‌های قانونی از طریق نهادهای دولتی صادر میشود. این مجوز با تغییرات اندکی نسبت به سال‌های قبل تدوین شده و برای دریافت آن باید مراحل حقوقی، استعلام سازمان‌های مرتبط و مدارک لازم تهیه شوند. با افزایش روزافزون تعداد خودروها و فضاهای شهری، نیاز به جایگاه‌های جدید سوخت بیشتر حس میشود. احداث جایگاه سوخت تابع قوانین و ملاحظات فنی و معماری خاصی است که باید قبل از سرمایه‌گذاری از آنها آگاه بود. در این مقاله از گروه اینرژی به بررسی شرایط و مدارک لازم برای اخذ مجوز در سال 1404 پرداخته‌ایم.
جایگاه سوخت که در اصطلاح عامیانه با عنوان پمپ بنزین می‌شناسیم، یک مکان تجاری است که با هدف خرده فروشی در سطح شهر‌ها و جاده‌ها دایر میشود. لذا هر جایگاه سوخت عملاً یک کسب و کار تجاری شده است که زیر نظر مدیریت شخصی یا نهاد حقوقی اداره میشود. شخص جایگاه دار مسئول تمامی جریان‌های حقوقی و فنی جایگاه سوخت است.
همچنین این فرد با سرمایه‌گذاری به جهت کسب درامد، شغل جایگاه سوخت را انتخاب کرده است. از آنجا که جایگاه سوخت از مکان‌های استراتژیک، امنیتی و در عین حال کاملاً درگیر با توده مردم است، قانونگذار برای افرادی که مایل به سرمایه گذاری هستند، الزامات حقوقی و تعهدات ویژه پیش بینی کرده است. این شرایط حقوقی به قرار زیر هستند.
شرایط احداث جایگاه سوخت در سال 1404 برای ارائه مدارک و مستندات حقوقی افراد به همراه تعهدات شخصی به قرار زیر است:
اشخاص حقیقی باید تابعیت جمهوری اسلامی ایران را داشته باشند.
تدین به دین مبین اسلام و یا یکی از ادیان رسمی کشور داشته باشد.
عدم سوء پیشینه در محاکم قضایی و انتظامی
عدم اشتهار در فساد اخلاقی و یا مالی
عدم اعتیاد به مواد مخدر
علاوه بر موارد ذکر شده در صورتی که شرایط یکسان باشد، وابستگان درجه اول خانواده معظم شهدا، جانبازان، آزادگان و ایثارگران در اولویت قرار دارند.
جایگاه سوخت با در نظر گرفتن توزیع هر نوع سوخت از مکان‌های تجاری حساس است. این مکان چه از نظر ایمنی و یا امنیتی و حتی تامین نیاز جاری مردم در شرایط خاص و استراتژیک قرار دارد. هر جایگاه باید شرایط کاملاً امن برای حضور تعداد زیاد خودروها آنهم در هر ساعت شبانه روز را فراهم کند. برای اطمینان از احداث جایگاه سوخت کاملا ایمن و مناسب حضور خودروها برخی الزامات تخصصی و فنی پیش بینی شده است که تحت عنوان الزامات حقوقی احداث جایگاه سوخت بررسی می‌شوند. این الزامات به قرار زیر هستند.
در مصوبه‌های سازمان‌های وابسته دولتی الزامات حقوقی معینی برای صدور مجوز احداث پمپ بنزین در سال 1404 پیش بینی شده است. این الزامات حقوقی به قرار زیر هستند:
پس از تقاضای فرد برای احداث جایگاه سوخت و ارائه مدارک مراحل قانونی، بررسی شرایط احداث جایگاه سوخت آغاز میشود. اگر مدارک و مستندات فرد مورد تایید مراجع ذیربط قرار بگیرد، مجوز احداث جایگاه سوخت به نام فرد صادر میشود.
این مجوز به نام فرد متقاضی صادر شده است و تا پس از پایان مراحل ساخت و آغاز بهره برداری حق انتقال آن به غیر تحت هر عنوان اعم از فروش، وکالت، شراکت، هبه و… وجود ندارد. همچنین مدت زمان اعتبار این مجوز برای آغاز مراحل ساخت جایگاه سوخت حداکثر ۶ ماه پس از صدور آن است.
برای شرایط احداث جایگاه سوخت در سال 1404 تمهیداتی صورت گرفته است تا افراد متقاضی را از حالت انفعال خارج ساخته و آنها را ملزم به افدامات نهایی ساخت جایگاه نماید. اما در صورتی که فرد در این مدت اقدامی برای احداث جایگاه نکرده باشد، حداکثر برای یک بار آن هم به مدت شش ماه می‌تواند اعتبار مجوز احداث جایگاه سوخت را تمدید نماید.
از طرفی مجوز احداث جایگاه سوخت برای آغاز مراحل ساخت تا لحظه بهره‌برداری صادر شده است. مجوز ساخت پمپ بنزین به تفکیک برای دو مرحله احداث و بهره برداری است.
از این رو برای آغاز به کار جایگاه سوخت مجوز دیگری صادر میشود که قاعدتاً لازم است تا در ابتدای بهره‌برداری مراحل قانونی آن طی شود. چگونگی طراحی جایگاه سوخت و قرار دادن سکوها طبق ملاحظات فنی و براساس آیین نامه‌ها اجرا میشود.
متقاضیان احداث جایگاه سوخت در دو دسته افراد حقیقی و یا حقوقی قرار می‌گیرند. هر کدام از این متقاضیان موظف هستند تا برخی مدارک را برای طی شدن مراحل قانونی صدور مجوز احداث جایگاه سوخت ارائه نمایند. این مدارک به تفکیک اشخاص حقیقی و حقوقی برای صدور مجوز احداث پمپ بنزین در سال 1404 به قرار زیر هستند:
هر نوع تقاضای احداث پمپ بنزین از جانب شرکت‌ها، سازمان‌ها و نهادهای دولتی و خصوصی و… در فهرست اشخاص حقوقی قرار می‌گیرند. این اشخاص نیز باید علاوه بر مدارک قید شده در اشخاص حقیقی، برخی دیگر از مدارک را ارائه نمایند:
اساسنامه شرکت متقاضی
آخرین صورتجلسه مجمع عمومی شرکت متقاضی
آگهی کثیرالانتشار جهت اطلاع از تقاضای احداث جایگاه سوخت و ارائه مدارک مربوط به انتشار آن
ارائه مدارک لازم آگهی کثیرالانتشار آخرین تغییرات شرکت
پس از ارائه این مدارک مراحل بررسی صلاحیت قانونی افراد حقیقی و حقوقی آغاز میشود. پس از این مرحله لازم است تا برای اخذ مجوز نهایی نقشه‌های فنی و عمرانی مربوط به احداث جایگاه نیز تهیه و ارائه شوند.
هر جایگاه یک سایت کامل خرده فروشی انواع سوخت است که قرار است تا با رعایت تمام ملاحظات ایمنی برای استفاده صدها خودرو در هر ساعت از شبانه روز مورد استفاده قرار بگیرد. این سایت باید طبق اصول تخصصی ساخت جایگاه‌های سوخت‌گیری طراحی شده باشد.
از لحاظ قانونی مجوز ساخت جایگاه سوخت متفاوت از مجوز بهره‌برداری از آن است. در بخش‌های قبلی قید کردیم که مجوز ساخت تنها برای اجازه آغاز ساخت و احداث جایگاه است. این مجوز مسیر طی شده از آغاز تقاضا تا بررسی صلاحیت‌ها و مدارک قانونی و همچنین بررسی نقشه‌های احداث جایگاه میباشد.
به محض پایان مراحل ساخت جایگاه برای آغاز بهره برداری آن به مجوز دیگری نیاز دارید. برای صدور مجوز بهره برداری نیز اشخاص حقیقی و حقوقی موظف به ارائه مدارک و اسنادی هستند. این مدارک به قرار زیر ارائه می‌شوند.
پس از ارائه این مستندات که شامل تمامی مدارک، تاییدیه‌ها و بازرسی‌ها از انجام صحیح و طبق نقشه ساخت جایگاه و سالم بودن تجهیزات و رعایت تمامی قوانین میشود، مراحل قانونی صدور مجوز بهره برداری جایگاه سوخت ارائه می‌گردد. این مجوز برای آغاز به کار جایگاه به نام بهره‌بردار صادر شده است.
برای صدور مجوز بهره برداری جایگاه سوخت به مستندات انجام برخی آزمایش‌ها نیاز دارید. تمامی این آزمایش‌ها توسط شخص بهره بردار در محل جایگاه سوخت و زیر نظر مراجع ذیربط انجام میشود و اسناد مربوط به انجام آن برای ارائه به مراجع قانونی صادر خواهد شد.
این آزمایش‌ها در شرایط بهره برداری و مراحل نهایی مجوز احداث جایگاه پمپ بنزین در سال 1404 به قرار زیر هستند.
تست عملیاتی سیستم زمین جایگاه سوخت
اگر برای احداث جایگاه سوخت اقدام می‌کنید، به انبوه مدارک و طی شدن مراحل متعدد نیاز دارید. در این مسیر لازم است تا مستندات خود را به چندین اداره و یا سازمان دولتی ارائه کنید. همچنین باید از چندین نهاد دولتی مجوزهای لازم را تهیه نمایید. طی شدن این پروسه گاها گیچ کننده است. در این بخش به تشریح مختصر و گام به گام از مراحل صدور مجوز احداث جایگاه سوخت می‌پردازیم.
اگر چه این شما هستید که زمین پیشنهادی را معرفی کرده‌اید؛ اما نوع و اندازه جایگاه سوخت توسط شرکت پخش فرآورده‌های نفتی تعیین میشود. کارشناسان شرکت پخش با توجه به موقعیت زمین و نیاز منطقه الگوی طراحی تا اندازه جایگاه را تعیین می‌کنند.
نوع جایگاه به نوع سوخت تحویلی اعم از بنزین، گازوئیل، CNG، اتاقکی و… مربوط است. برخی جایگاه‌ها قابلیت تحویل چند نوع سوخت را دارند که برای طراحی آنها به جانمایی سکوهای مجزا و مستقل نیاز داریم. قاعدتاً با توجه به نوع سوخت تحویلی و همچنین نیاز منطقه برای احداث تعداد سکوها تصمیم‌گیری میشود.
از هر نوع زمین نمی‌توانیم برای احداث جایگاه سوخت استفاده کنیم. در شرایط صدور مجوز احداث پمپ بنزین در سال 1404 زمین مورد نظر باید ویژگی‌های خاصی داشته باشد که به طور تخصصی شامل موارد زیر می‌شوند.
زمین پیشنهادی باید از مراکز صنعتی و یا واحدهای صنفی که در آنها کار گرم و یا شعله مستقیم وجود دارد، فاصله داشته باشد. مراکز صنعتی که در آنها جوشکاری، عملیات حرارتی مانند کوره نانوایی و… وجود دارد، از چنین فضاهایی هستند.
حداقل یکی از خیابان‌ها با دسترسی مستقیم به جایگاه قابلیت مانور نفتکش را داشته باشد.
زمین پیشنهادی در حریم برق فشار قوی، لوله‌های انتقال گاز و یا خطوط راه آهن قرار نداشته باشد.
زمین پیشنهادی نباید در حریم رودخانه باشد.
زمین جایگاه سوخت نباید در محل تقاطع‌ها
هزینه احداث جایگاه سوخت شامل مولفه‌های متعددی است. قاعدتاً خرید زمین مهمترین بخش از تقسیم بندی هزینه‌ها است. اما در مرحله اخذ مجوز احداث جایگاه سوخت در سال 1404 با هزینه خاصی مواجه نیستید. هزینه این مرحله یک مبلغ ۲۰ میلیون ریالی است که باید بابت حسن انجام کار به عنوان سپرده واریز کنید.
در حین مراحل اخذ مجوز ساخت پمپ بنزین در سال 1404 باید مرحله طراحی جایگاه سوخت را بگذرانید. تنها در صورت کامل شدن فاز طراحی و ارائه مستندات کامل آن به شرکت پخش فرآورده‌های نفتی می‌توانید وارد مرحله اجرایی شوید. طراحی جایگاه سوخت خود به تنهایی شامل سه موضوع کلیدی معماری و عمران، بخش‌های مکانیکی و برقی و همچنین سیستم‌های ایمنی و حفاظت میشود. هر کدام از این موضوعات شامل دستورالعمل‌های متنوع و تخصصی هستند که با دقت و جزئیات کامل در مراحل ساخت جایگاه سوخت مورد بررسی و طراحی کامل قرار می‌گیرند
